diff --git a/services/data/app/config.py b/services/data/app/config.py
index 35d8600..5a0555f 100644
--- a/services/data/app/config.py
+++ b/services/data/app/config.py
@@ -37,6 +37,9 @@ class Settings:
     query_cache_ttl: int = field(default_factory=lambda: int(os.getenv("QUERY_CACHE_TTL", "300")))
 
     # Warstwa SQL (po migracji)
+    # Domyślnie SQLite w cache — do testów i pracy lokalnej, bez stawiania bazy.
+    # Na klastrze SQL_URL wskazuje Postgresa i przychodzi z SEKRETU, bo niesie
+    # hasło (patrz deploy: astrololo/README-postgres.md).
     sql_url: str = field(
         default_factory=lambda: os.getenv("SQL_URL", "sqlite:///./.cache/astrololo.db")
     )
diff --git a/services/data/requirements.txt b/services/data/requirements.txt
index 352a2b8..ee72b38 100644
--- a/services/data/requirements.txt
+++ b/services/data/requirements.txt
@@ -6,6 +6,11 @@ pandas>=2.2
 openpyxl>=3.1
 pyarrow>=18.0
 SQLAlchemy>=2.0
+# Sterownik Postgresa (DAN-28). Sam SQLAlchemy nie rozmawia z bazą — bez tego
+# `postgresql+psycopg://…` wywala się dopiero przy PIERWSZYM połączeniu, już na
+# klastrze, komunikatem o braku modułu. [binary] = gotowe koło, bez kompilacji
+# libpq w obrazie.
+psycopg[binary]>=3.2
 pydantic>=2.10
 # Szyfrowanie łącza między warstwami (PRE-16): AES-256-GCM + HKDF
 cryptography>=44.0