feat(domy): Placidus i Koch + jawny fallback poza kołem podbiegunowym
Testy / Testy warstwy logicznej (silnik) (push) Successful in 10m30s
Testy / Testy warstwy prezentacji (dostęp do baz) (push) Successful in 9m28s
Testy / Testy warstwy bazodanowej (ochrona baz) (push) Successful in 9m28s
Testy / Build obrazu silnika B (swisseph) (push) Successful in 17s
Testy / Kontrola składni wszystkich warstw (push) Successful in 8s
Testy / Testy warstwy logicznej (silnik) (pull_request) Successful in 10m28s
Testy / Testy warstwy prezentacji (dostęp do baz) (pull_request) Successful in 9m28s
Testy / Testy warstwy bazodanowej (ochrona baz) (pull_request) Successful in 9m28s
Testy / Build obrazu silnika B (swisseph) (pull_request) Successful in 18s
Testy / Kontrola składni wszystkich warstw (pull_request) Successful in 8s

Etap 2: dwa systemy łuku dobowego — jedyne, które mają miejsca, gdzie po prostu
NIE ISTNIEJĄ. Koch zgadza się z wyrocznią co do zera; Placidus do 1,7e-6°, przy
czym to próg zbieżności WYROCZNI, nie nasz: nasze cuspy spełniają definicję
Placidusa z dokładnością 1e-12° (osobny test, działa bez swissepha).

Placidus jako jedyny nie ma wzoru zamkniętego — cusp jest zdefiniowany warunkiem
na samego siebie („punkt, który przebył 1/3 swojego półłuku"), więc iterujemy po
punkcie stałym do 1e-11°. Brak zbieżności traktujemy jako wyjście poza dziedzinę,
nie jako wynik.

Koch okazał się natomiast ZAMKNIĘTY: jego kryterium to czas od wschodu stopnia
stojącego na MC, a półłuk tego stopnia znamy wprost z jego deklinacji. Definicja
za Astrodienst (astro.com/astrowiki/en/Koch_House_System) — nie zgadywana.

Powyżej koła podbiegunowego oba odmawiają liczenia i wyrocznia odmawia dokładnie
tych samych przypadków (5245/20 000 losowych, zero rozjazdów dziedziny). Odmowa
jest wyjątkiem, nie liczbą: cicha podmiana systemu jest niewykrywalna z wykresu.

Ustępstwo wobec rzeczywistości siedzi osobno, w cusps_detailed(): podstawia
Porphyry'ego i ZAWSZE zostawia ślad. Ten ślad idzie wszystkimi trzema wyjściami —
na ekran (ramka, nie „muted"), w prompt do modelu (inaczej napisze „Twój Placidus"
o Porphyrym) i do PDF-a, w ramce PRZED rysunkami. Astrolog z Tromsø dostaje
wynik i wie, że go dostał inaczej.

Przy okazji: nazwy systemów były zaszyte w czterech szablonach naraz. Przy trzech
systemach uchodziło to na sucho, przy dziesięciu nie — jest katalog w jednym
miejscu, a testy szablonów RENDERUJĄ je zamiast szukać tekstu w źródle, więc
łapią też literówki w Jinja.

Większe jądro efemeryd (de441): świadomie zdegradowane do „nice to have" —
rozszerza wyłącznie zakres dat, nie poprawia niczego w obecnym. Odnotowane
w domain.py przy JD_MIN/JD_MAX, żeby nie wróciło po cichu.

Co-Authored-By: Claude Opus 5 <noreply@anthropic.com>
This commit is contained in:
2026-08-05 22:04:33 +02:00
parent 548d9301f3
commit 7266f671a4
18 changed files with 457 additions and 32 deletions
+158 -1
View File
@@ -8,6 +8,7 @@ silnik dostarcza tylko RAMC i ε.
from __future__ import annotations
import math
from dataclasses import dataclass
from app.engine.formats import SIGN_ABBR, norm360, sign_index # noqa: F401
@@ -22,6 +23,8 @@ REGIOMONTANUS = "regiomontanus"
CAMPANUS = "campanus"
ALCABITUS = "alcabitus"
TOPOCENTRIC = "topocentric"
PLACIDUS = "placidus"
KOCH = "koch"
# Systemy WYPUSZCZONE — każdy zweryfikowany wobec Swiss Ephemeris co do zera
# (tests/oracle). TOPOCENTRIC celowo POZA listą: implementacja jest zgodna
# z wyrocznią wszędzie poza otoczeniem bieguna (|φ| ≈ 89,9° przy RAMC 90°/270°),
@@ -29,7 +32,7 @@ TOPOCENTRIC = "topocentric"
# atan(tan(89,9°)/3) to już 89,7°. Nie zawężamy dziedziny wyłącznie po to, by
# testy przeszły; system dołączy, gdy będzie poprawny na całej dziedzinie.
SYSTEMS = (WHOLE_SIGN, EQUAL, PORPHYRY, VEHLOW, MORINUS,
REGIOMONTANUS, CAMPANUS, ALCABITUS)
REGIOMONTANUS, CAMPANUS, ALCABITUS, PLACIDUS, KOCH)
def mean_obliquity(tt_jd: float) -> float:
@@ -331,6 +334,111 @@ def _cusps_topocentric(ramc: float, eps: float, lat: float,
return out
# ── systemy łuku dobowego (Placidus, Koch) ───────────────────────────────
# Różnią się od wszystkich poprzednich tym, że NIE MAJĄ wzoru zamkniętego: cusp
# jest zdefiniowany warunkiem na samego siebie („punkt, który przebył 1/3 swojego
# półłuku"), więc trzeba go znaleźć iteracyjnie. Mają też jako jedyne REALNĄ
# granicę dziedziny — powyżej koła podbiegunowego stopnie ekliptyki bywają
# okołobiegunowe, nie wschodzą ani nie zachodzą, i półłuk po prostu nie istnieje.
class HouseSystemUndefined(ValueError):
"""System domów nie ma definicji dla podanych parametrów (nie: błąd liczenia).
Podnoszone zamiast zwrócenia liczby, bo cicha podmiana systemu jest gorsza
niż błąd: wykres wygląda poprawnie, a planety siedzą w innych domach, niż
astrolog zamawiał. Warstwa aplikacyjna łapie to w cusps_detailed() i robi
JAWNY fallback."""
_ITER_MAX = 100
_ITER_TOL_DEG = 1e-11
def _declination_of_ecliptic_lon(lon_deg: float, eps_rad: float) -> float:
"""Deklinacja punktu LEŻĄCEGO NA EKLIPTYCE o danej długości."""
return math.degrees(math.asin(math.sin(eps_rad) * math.sin(math.radians(lon_deg))))
def _ascensional_difference(dec_deg: float, lat_deg: float) -> float:
"""Różnica wschodnia: o ile półłuk dobowy odbiega od 90°.
sin(AD) = tan(φ)·tan(δ). Gdy |tan(φ)·tan(δ)| ≥ 1, punkt jest okołobiegunowy
(nigdy nie wschodzi albo nigdy nie zachodzi) i półłuk nie istnieje."""
v = math.tan(math.radians(lat_deg)) * math.tan(math.radians(dec_deg))
if abs(v) >= 1.0:
raise HouseSystemUndefined(
f"punkt okołobiegunowy (tan φ·tan δ = {v:.6f}): półłuk dobowy nie istnieje")
return math.degrees(math.asin(v))
# Dom → (ułamek półłuku, czy łuk NOCNY). Domy 11 i 12 dzielą łuk dzienny licząc
# od MC; domy 2 i 3 — łuk nocny, licząc WSTECZ od IC.
_PLACIDUS_STEP = {10: (1 / 3, False), 11: (2 / 3, False),
1: (2 / 3, True), 2: (1 / 3, True)}
def _placidus_cusp(ramc: float, eps: float, lat: float,
fraction: float, nocturnal: bool) -> float:
"""Punkt ekliptyki, który przebył `fraction` swojego półłuku.
Warunek jest uwikłany: półłuk zależy od deklinacji, deklinacja od długości,
a długość od położenia — więc iterujemy po punkcie stałym. Zbieżność jest
szybka z dala od koła podbiegunowego i psuje się przy nim, dlatego brak
zbieżności traktujemy jako wyjście poza dziedzinę, a nie jako wynik."""
eps_rad = math.radians(eps)
# Start od podziału równomiernego — to Porphyry na równiku, czyli dokładnie
# ten przypadek, w którym Placidus się do niego sprowadza.
ra = ramc + 180.0 - 90.0 * fraction if nocturnal else ramc + 90.0 * fraction
for _ in range(_ITER_MAX):
dec = _declination_of_ecliptic_lon(_ra_to_ecliptic_lon(ra, eps_rad), eps_rad)
ad = _ascensional_difference(dec, lat)
nxt = (ramc + 180.0 - fraction * (90.0 - ad) if nocturnal
else ramc + fraction * (90.0 + ad))
if abs(nxt - ra) < _ITER_TOL_DEG:
return _ra_to_ecliptic_lon(nxt, eps_rad)
ra = nxt
raise HouseSystemUndefined(
f"brak zbieżności po {_ITER_MAX} krokach (φ={lat:.4f}, RAMC={ramc:.4f})")
def _cusps_placidus(ramc: float, eps: float, lat: float,
asc: float, mc: float) -> list[float]:
"""Półłuki dobowe i nocne dzielone na trzy — każdy punkt swoim własnym łukiem."""
if abs(lat) >= polar_circle(eps):
raise HouseSystemUndefined(
f"φ={lat:.4f}° poza kołem podbiegunowym ({polar_circle(eps):.4f}° dla ε={eps:.4f}°)")
inter = {i: _placidus_cusp(ramc, eps, lat, f, noct)
for i, (f, noct) in _PLACIDUS_STEP.items()}
inter.update({(i + 6) % 12: norm360(v + 180.0) for i, v in list(inter.items())})
return _with_exact_angles(inter, asc, mc)
# Koch dzieli CZAS, nie łuk na niebie. Kryterium: ile czasu minęło od wschodu
# tego stopnia zodiaku, który stoi na MC. Ten odcinek (półłuk dobowy stopnia MC)
# dzielimy na trzy i dla punktów podziału liczymy ZWYKŁY Ascendent — stąd nazwa
# „system miejsca urodzenia". Zgodne z definicją Astrodienst (astro.com/astrowiki).
#
# W przeciwieństwie do Placidusa NIE wymaga iteracji: półłuk zależy od deklinacji
# stopnia MC, którą znamy wprost. Granicę dziedziny dzieli natomiast z Placidusem —
# gdy stopień MC jest okołobiegunowy, „moment jego wschodu" nie istnieje.
_KOCH_OFFSET = {10: -2 / 3, 11: -1 / 3, 1: 1 / 3, 2: 2 / 3}
def _cusps_koch(ramc: float, eps: float, lat: float,
asc: float, mc: float) -> list[float]:
"""Ascendenty dla chwil trójdzielących drogę stopnia MC od wschodu do górowania."""
if abs(lat) >= polar_circle(eps):
raise HouseSystemUndefined(
f"φ={lat:.4f}° poza kołem podbiegunowym ({polar_circle(eps):.4f}° dla ε={eps:.4f}°)")
dec_mc = _declination_of_ecliptic_lon(mc, math.radians(eps))
half_arc = 90.0 + _ascensional_difference(dec_mc, lat)
inter = {i: compute_asc(ramc + f * half_arc, eps, lat)
for i, f in _KOCH_OFFSET.items()}
inter.update({(i + 6) % 12: norm360(v + 180.0) for i, v in list(inter.items())})
return _with_exact_angles(inter, asc, mc)
def cusps_for(ramc: float, eps: float, lat: float, system: str) -> list[float]:
"""Kanoniczne wejście: (RAMC, ε, φ) → 12 cusps.
@@ -356,9 +464,58 @@ def cusps_for(ramc: float, eps: float, lat: float, system: str) -> list[float]:
return _cusps_alcabitus(ramc, eps, asc)
if system == TOPOCENTRIC:
return _cusps_topocentric(ramc, eps, lat, asc, mc)
if system == PLACIDUS:
return _cusps_placidus(ramc, eps, lat, asc, mc)
if system == KOCH:
return _cusps_koch(ramc, eps, lat, asc, mc)
raise ValueError(f"nieznany system domów: {system}")
# ── jawny fallback poza dziedziną ────────────────────────────────────────
# Placidus i Koch jako jedyne mają miejsca, w których po prostu NIE ISTNIEJĄ.
# Astrolog z Tromsø ma dostać wynik, ale musi wiedzieć, że dostał inny system —
# cicha podmiana jest gorsza niż brak wyniku, bo jest nie do wykrycia z wykresu.
FALLBACK_SYSTEM = PORPHYRY
@dataclass(frozen=True)
class CuspSet:
"""12 cuspów + uczciwa informacja, czym naprawdę zostały policzone."""
cusps: list[float]
system: str # system FAKTYCZNIE użyty
requested: str # o który poproszono
reason: str | None = None # dlaczego nie dało się użyć żądanego
@property
def is_fallback(self) -> bool:
return self.system != self.requested
@property
def notice(self) -> str | None:
"""Komunikat dla człowieka. Ma trafić na ekran, do raportu i do PDF-a."""
if not self.is_fallback:
return None
return (f"UWAGA: system domów \u201e{self.requested}\u201d nie ma definicji "
f"dla tego miejsca i czasu \u2014 {self.reason}. Domy policzono "
f"systemem \u201e{self.system}\u201d. To NIE jest ten sam podzia\u0142: "
f"pozycje planet s\u0105 poprawne, ale przypisanie ich do dom\u00f3w "
f"pochodzi z innego systemu.")
def cusps_detailed(ramc: float, eps: float, lat: float, system: str) -> CuspSet:
"""Jak cusps_for, ale zamiast wyjątku poza dziedziną robi JAWNY fallback.
cusps_for zostaje funkcją czystą i nieustępliwą (to ją porównuje wyrocznia);
ustępstwo wobec rzeczywistości jest tutaj — i zawsze zostawia ślad."""
try:
return CuspSet(cusps_for(ramc, eps, lat, system), system, system)
except HouseSystemUndefined as e:
return CuspSet(cusps_for(ramc, eps, lat, FALLBACK_SYSTEM),
FALLBACK_SYSTEM, system, str(e))
def assign_house(lon: float, cusp_list: list[float]) -> int:
"""Numer domu (1..12), w którym leży dana długość ekliptyczna."""
lon = norm360(lon)