Files
astrololo/docs/konta-i-uprawnienia.md
T
gitea 1d0ff2f72e
Testy / Testy warstwy logicznej (silnik) (pull_request) Successful in 10m20s
Testy / Testy warstwy prezentacji (dostęp do baz) (pull_request) Successful in 9m29s
Testy / Testy warstwy bazodanowej (ochrona baz) (pull_request) Successful in 9m25s
Testy / Build obrazu silnika B (swisseph) (pull_request) Successful in 5s
Testy / Kontrola składni wszystkich warstw (pull_request) Successful in 5s
build / build (push) Successful in 1m39s
Testy / Testy warstwy logicznej (silnik) (push) Failing after 4m45s
Testy / Testy warstwy prezentacji (dostęp do baz) (push) Successful in 9m32s
Testy / Testy warstwy bazodanowej (ochrona baz) (push) Successful in 9m25s
Testy / Build obrazu silnika B (swisseph) (push) Successful in 7s
Testy / Kontrola składni wszystkich warstw (push) Successful in 6s
PRE-27: generowanie tekstu przez model znika bez uprawnienia
Wymaganie było mocniejsze niż schowanie przycisku: po niedostępnej funkcji nie
może zostać śladu w źródle strony. Największy wyciek nie był przyciskiem —
_prompt_block wstrzykiwał w stronę CAŁY katalog modeli jako JSON (dostawcy,
nazwy modeli, rozmiary okien kontekstu), na każdym ekranie z generowaniem,
niezależnie od uprawnień konta.

Druga dziura była głębsza: handlery nie sprawdzały nic. Trasa /interpret musi
być dostępna dla konta z Interpretacjami, więc granica przebiega WEWNĄTRZ niej,
po polu `action` — spreparowany formularz z action=prompt generował tekst, a
action=export pobierał arkusz, mimo że szablon chował oba przyciski.

Akcja bez uprawnienia wraca do akcji domyślnej ekranu zamiast dawać błąd:
komunikat „brak uprawnień do generowania" sam w sobie mówiłby, że taka funkcja
istnieje.

Ślady wycięte także tam, gdzie nie były kontrolką: znaczniki natalNote/
reportNatal, pliki models.js/progress.js/natal.js/predictions.js oraz podtytuł
ekranu Skompiluj, który wymieniał interpretację od AI z nazwy.

12 testów; 9 z nich pada na kodzie sprzed poprawki (sprawdzone przez cofnięcie
zmian w app/). Kontrola pozytywna pilnuje, żeby nie przechodziły dlatego, że
generowanie jest zepsute dla wszystkich.

Co-Authored-By: Claude Opus 5 <noreply@anthropic.com>
2026-08-21 13:10:16 +02:00

112 lines
5.5 KiB
Markdown

# Konta i uprawnienia (PRE-27)
Rozszerzenie kont imiennych z [PRE-17](konta-i-audyt.md): konta zakłada się
**z aplikacji**, a każde dostaje własny zestaw funkcji.
## Dwie zasady, z których wynika reszta
**1. Konto ograniczone widzi program KOMPLETNY — tylko mniejszy.**
Nic nie może zdradzać, że istnieje coś więcej. Żadnych wyszarzonych zakładek,
żadnego „brak uprawnień", żadnego 403 — bo **403 samo w sobie jest informacją**,
że pod tym adresem coś jest. Ścieżka bez uprawnienia odpowiada **404**, tak samo
jak adres, którego nie ma.
Z tej zasady wynikło też wyłączenie `/docs`, `/redoc` i `/openapi.json`.
Automatyczna dokumentacja FastAPI wypisuje komplet tras — czyli spis wszystkich
funkcji programu. Ochrona zakładek nic by nie dała, gdyby obok leżał ich katalog.
(Znalezione testem, nie przeglądem kodu.)
**2. Konto administracyjne pochodzi WYŁĄCZNIE ze środowiska.**
`APP_USER` / `APP_PASSWORD` (albo `APP_USERS`) — jak dotąd. To konto ma wszystkie
uprawnienia i jako jedyne zarządza pozostałymi. **Nie leży w pliku kont**, więc
nie da się go skasować ani ograniczyć z ekranu — nawet przez pomyłkę, nawet
spreparowanym żądaniem. Konto założone w pliku o tym samym loginie **nie
przesłoni** administracyjnego (kolejność sprawdzania jest odwrotna).
## Podział funkcji
**Ekrany** — zakładki widoczne w nawigacji:
| klucz | zakładka |
|---|---|
| `chart` | Horoskop |
| `interpret` | Interpretacje |
| `timeline` | Kalendarz |
| `synastry` | Synastria |
| `significators` | Sygnifikatory |
| `compile` | Skompiluj |
| `settings` | Ustawienia |
**Rozszerzenia** — poziomy złożoności wewnątrz ekranów:
| klucz | co daje |
|---|---|
| `houses_compare` | wybór systemu domów, zestawienie kilku obok siebie, obrót koła |
| `extra_charts` | aspektarian, wykres deklinacji, oś antyscji |
| `advanced_calc` | stacje planet, tabele żywiołów i faz, aspekty poboczne, zodiaki syderyczne |
| `ai` | horoskopy pisane przez model językowy (**każde użycie kosztuje**) |
| `export` | pobieranie PDF i Excela |
Konto bez `houses_compare` dostaje horoskop w Whole Sign i **nie widzi**, że
systemów jest trzynaście. Konto bez `ai` nie zobaczy przycisku generowania ani
nie wywoła go z pominięciem interfejsu.
## Gdzie leży granica
W handlerze, nie w szablonie. Ukrycie pola w formularzu chroni przed przypadkiem,
ale nie przed kimś, kto zna nazwy pól — dlatego `_limit_options()` ścina opcje
**po stronie serwera**, a rysunki dodatkowe bez uprawnienia w ogóle nie powstają
(nie ma ich nawet w źródle strony).
Mapa `trasa → uprawnienie` jest **jedna**, w `app/features.py`. Rozproszenie jej
po dekoratorach kończy się trasą, o której ochronie ktoś zapomniał — a taka dziura
jest niewidoczna do chwili, gdy ktoś ją znajdzie. Trasa bez wpisu w mapie wymaga
uprawnień administracyjnych: **przeoczenie ma zamykać, nie otwierać**. Test
przechodzi po wszystkich trasach aplikacji i wymaga, by każda była opisana.
### Gdy jedna trasa robi kilka rzeczy
Mapa tras nie wystarcza tam, gdzie jedna trasa obsługuje kilka funkcji naraz.
`POST /interpret` liczy horoskop, ale to samo pole `action` prosi o wygenerowanie
promptu, napisanie horoskopu przez model albo eksport arkusza. Konto, które ma
mieć Interpretacje bez generowania, musi dostać tę trasę — więc granica przebiega
wewnątrz niej, po akcjach: `_AKCJE_POD_UPRAWNIENIEM` przypisuje akcji uprawnienie,
a `_dozwolona_akcja()` sprowadza żądanie bez uprawnienia do akcji domyślnej ekranu.
Sprowadza — nie odrzuca. Komunikat „brak uprawnień do generowania" sam w sobie
mówiłby, że taka funkcja istnieje, czyli łamałby zasadę drugą po to, żeby
wyegzekwować pierwszą. Akcja bez uprawnienia ma wyglądać na literówkę w formularzu.
### Ślad to nie tylko przycisk
Wymaganie brzmi „nie może być śladu", i to jest mocniejsze niż schowanie kontrolki.
Największym wyciekiem po stronie generowania nie był przycisk, tylko **katalog
modeli** — nazwy dostawców, nazwy modeli i rozmiary okien kontekstu — wstrzykiwany
w stronę blokiem JSON na każdym ekranie z generowaniem, niezależnie od uprawnień.
Dlatego `_llm_catalog_for()` oddaje pusty katalog kontu bez uprawnienia, a szablony
trzymają pod bramką także znaczniki (`natalNote`, `reportNatal`), pliki skryptów
(`models.js`, `progress.js`, `natal.js`, `predictions.js`) i **zdania opisujące
funkcję** — podtytuł ekranu Skompiluj wymieniał interpretację od AI z nazwy.
Testu na to nie da się napisać przez „sprawdź, czy przycisku nie ma": trzeba
sprawdzić, że w źródle strony nie ma żadnego z tych śladów, i mieć kontrolę
pozytywną, że przy uprawnieniu wszystkie są. Inaczej test przechodzi także wtedy,
gdy generowanie jest zepsute dla wszystkich.
## Gdzie leżą konta
Plik JSON wskazany przez `ACCOUNTS_FILE` (domyślnie `/app/state/accounts.json`),
na NFS — **własny podkatalog prezentacji**, nie katalog z bazami: zamontowanie
tutaj całego udziału obeszłoby bokiem zamknięcie dostępu z DAN-25.
Hasła wyłącznie jako hash scrypt, tym samym mechanizmem co `APP_USERS` — jedna
implementacja, więc nie ma czego rozjechać. Zapis jest **atomowy** (plik
tymczasowy + `os.replace` w tym samym katalogu): przerwanie zapisu nie obetnie
pliku, czyli nie skasuje wszystkich kont naraz.
## Czego ten mechanizm NIE robi
Nie zastępuje ochrony baz na poziomie sieci ani NFS (DAN-25). Ktoś z dostępem do
udziału albo do warstwy danych nadal je odczyta — uprawnienia w aplikacji
ograniczają to, co widać **przez aplikację**, i tyle.